Anksiyete Sürecinde Belirtiler ve Yaşananlar

Anksiyete’nin:

Çarpıntı, titreme gibi fizyolojik,

Huzursuzluk, gerginlik, bulantı ve kaygı gibi duygusal

Ölüm ve hastalık kontrolünü yitirme, çıldırma, bayılma korkusu gibi düşünsel

Bu his, duygu ve düşüncelerin yaşanacağından korkulan veya tahmin edilen durum ve yerlerden uzak kalma gibi davranışsal çeşitli boyutları olabilir.

Anksiyete sırasında sıklıkla;

· Huzursuzluk veya bıçak sırtında olma hissi

· Kolay yorulma

· Dikkati toplama güçlüğü veya “kişinin kafasının içinin bomboş” olması tetikte olma, irkilme, çabuk uyarılma hali

· Kas gerginliği, boğuluyormuşçasına bir his,

· Uyku bozuklukları (uykuya dalamama veya sürdürmede güçlük ile uykuda yeterince dinlenememe) gibi belirtilere rastlanır.

Bunların yanı sıra;

Ağız kuruması, yutmada güçlük, hazımsızlık

Göğüste sıkışma hissi, nefes darlığı, çarpıntı

Sık idrara çıkma

Erkeklerde peniste sertleşme kaybı,

Kadınlarda adet düzensizlikleri veya adet görememe

Ellerde titreme, kulak çınlaması, baş ağrısı, sersemlik hissi

Sık görülen diğer belirtilerdendir.

Anksiyete, düşünmeyi, algılamayı ve öğrenmeyi etkiler. Şaşkınlığa “eşyalar ya da duvarlar büyüyerek üzerime geliyor” gibi algı bozukluklarına ve dikkat eksikliğine yol açabilir. Anksiyetli kişiler bazı şeylere, özellikle de kendileri için olumsuz olabilecek şeylere, aşırı dikkat etme eğilimindedir. Korku ve kaygılarını haklı çıkarmak için bu tür şeylere seçici bir şekilde dikkat ederken, korku ve kaygılarının aksini gösteren bir çok şeyi de göz ardı ederler. Mevcut olasılıkları abartırlar. (çocuklarını okula her gün büyük bir kaygıyla gönderen annelerin dikkatini sürekli çocuklarla ilgili kaza haberleri çeker, neredeyse kafası hergün bu tür haberlerle meşguldür ve olası bir kaza riskini çok büyük bir oranda abartmaya başlar)

Bu derece yoğun fiziksel belirtiler yaşayan kişilerin ilk baş vurdukları yerler acil servisler veya sağlık ocaklarıdır. Anksiyeteden rahatsız olan birçok kişi yaşadığı fiziksel belirtilerin tedavisi için sıkça kardiyologlara, pratisyen hekimlere, dahiliye uzmanlarına, göğüs hastalıkları uzmanlarına veya gastroenterologlara gider. Ne yazık ki hastaların sadece üçte biri psikiyatrik tedavi arayışına giderler. Bazı kalp-damar hastalıkların, nörolojik hastalıklar, hormon hastalıkları, vitamin eksiklikleri, şeker hastalığı, bazı ateşli ve bulaşıcı hastalıklar anksiyeteye benzer şikayetlere neden olabilir. Bu yüzden, yukarıda belirtilen tıbbi nedenler ayrıntılı olarak incelenmelidir. Ayrıca yoğun olarak kullanılan alkol ve esrar, eroin ve çeşitli ilaçlar gibi bağlımlılık yapan diğermaddelerin de benzer bir duruma yol açtığı bilinmelidir. Gerekli incelemeler yapılıp diğer tıbbi nedenler ayırdedildikten sonra, sonuna “anksiyete”nin neden olabileceği akılda tutulmalıdır. Yapılan incelemeler ve doktorların önerilerine karşın, yaşadıklarının psikolojik bir sorun olduğuna ikna etmek oldukça güçtür.

Anksiyete bozukluklarının biyoloji, kalıtım, kişilik yapısı, çocuklukta yaşanan olumsuz deneyimler, kişinin başına geçen oldukça stresli olaylar, adet günleri ile ilişkili çeşitli nedenleri olabilmesine karşın kesin nedeni henüz bilinmemektedir.

KAYNAKLAR (Doç.Dr.Nurgül Özpoyraz

http://lokman.cu.edu.tr/psychiatry/DERSNOT/anksiyete.htm)

1. American Psyhiatric Association (APA): Diagnostic And Statistical Manual of Mental Disorder, 4. Baskı, Washington, DC, 1994.

2. Dunner DL: Current Psychiatric Therapy, Saunders Company, Philadelphia, 1993, s: 261-309

3. Gelder M, Gath D, Mayou R , Cowev P: Oxford Textbook of Psychıatry , 3. Baskı, Oxford University Press, Newyork, 1996, s:160-196.

4. Kaplan HI, Sadock BJ, Grebb JA: Synopsis of Psychiatry, Behavioral Sciences Clinical Psychiatry, 7. Baskı, William-Wilkins, Baltimore, 1994, s: 573-616.

5. Leckman JF, Grice DE, Boardman J ve ark: Symptoms of obsessive-compulsive disorder , Am J Psychiatry , 1997, 154(7) : 891-1042

6. Öztürk MO : Ruh Sağlığı ve Bozuklukları, Hekimler Yayın Birliği, Ankara, 1994, s:261-292